BIP
Metodyka

 

Podstawa prawna: 

1) Instrukcja o działalności szkoleniowo –metodycznej. Szkol. 816/2009
2) Poradnik metodyczny do przygotowania i prowadzenia ćwiczeń z wojskami ( kompania, pluton, drużyna). Syg. DWLąd. Wew. 89/2006

 

1.    PODSTAWOWY MODEL INSTRUOWANIA

2.    ZASADY SZKOLENIA( KSZTAŁCENIA)

3.    INSTRUKTAŻ

4.    METODY NAUCZANIA

5.    FORMY SZKOLENIA WOJSK

6.    WZÓR PLANU-KONSPEKTU

7.    WZÓR PLANU PRACY INSTRUKTORA NA PUNKCIE NAUCZANIA

 

1)  PODSTAWOWY MODEL INSTRUOWANIA

 

  1. podanie treści zagadnienia;
  2. określenie celu szkolenia (zagadnienia);
  3. wprowadzenie w sytuację taktyczną;
  4. podanie komendy, na jaką się wykonuje tę czynność;
  5. wzorowy pokaz;
  6. pokaz z objaśnieniem;
  7. ćwiczenia na tempa;
  8. ćwiczenia etapami;
  9. ćwiczenia do pełnego opanowania;
  10. reagowanie instruktora na popełniane błędy;
  11. omówienie zrealizowanego zagadnienia ze wskazaniem najczęściej popełnianych błędów, sposobu ich usunięcia, wskazanie najlepiej i najsłabiej ćwiczących, zadań i czynności do pracy samodzielnej.

 

2)  ZASADY SZKOLENIA ( KSZTAŁCENIA)

 

  1. zasada świadomego i aktywnego udziału;
  2. zasada wiązania teorii z praktyką;
  3. zasada realizmu;
  4. zasada poglądowości;
  5. zasada jedności kształcenia indywidualnego i zespołowego;
  6. zasada przystępności;
  7. zasada stopniowania trudności;
  8. zasada systematyczności;
  9. zasada operatywności;
  10. zasada trwałości.

 

3) INSTRUKTAŻ

 

 

Instruktaż jest najprostszą formą działalności szkoleniowo-metodycznej, stosowaną w szkoleniu dowództw, sztabów i wojsk, a szczególnie w procesie przygotowania zajęć programowych.

Istotą
instruktażu jest metodyczne i merytoryczne przygotowanie dowódców (instruktorów) do pracy na punktach nauczania, wskazanie ich roli w czasie konkretnego zajęcia programowego. Udzielający instruktażu jest jednocześnie kierownikiem przyszłych zajęć.

Celem
instruktażu jest doskonalenie umiejętności metodycznych podwładnych dowódców (instruktorów), uzgodnienie (ustalenie) ich postępowania podczas zajęć (ćwiczeń), a także sprawdzenie przygotowania do prowadzenia szkolenia oraz umiejętności korzystania z obiektów bazy szkoleniowej i sprzętu technicznego.

Treścią
instruktażu jest:
-
   omówienie organizacji i przebiegu zajęć;
-
  omówienie warunków bezpieczeństwa;
-
   ustalenie sposobu przeprowadzenia poszczególnych zagadnień, w tym na punktach nauczania;
-
   pokazanie sposobu wykonania ważniejszych/trudniejszych czynności szkoleniowych;
-
   ustalenie sposobów wykorzystania elementów bazy szkoleniowej oraz pomocy szkoleniowych;
-
   sprawdzenie wiedzy i umiejętności uczestników instruktażu.

O przebiegu instruktażu i długości jego trwania decyduje kierownik przyszłych zajęć mając na uwadze zakres tematyczny, stopień złożoności zajęć oraz zasób wiedzy
i umiejętności jego uczestników. Podczas przygotowania do instruktażu kierownik zajęć powinien udzielić wytycznych (z takim wyprzedzeniem, aby instruktorzy mogli właściwie się przygotować). Kierownik zajęć określa w nich czas i miejsce instruktażu, podaje temat, cel, formę oraz zagadnienia szkoleniowe z podziałem na poszczególnych instruktorów, wskazuje literaturę, którą należy wykorzystać w procesie przygotowania, określa zabezpieczenie materiałowo-techniczne. Instruktaż do zajęć prowadzony jest w miarę możliwości w miejscu ich prowadzenia, może być on przeprowadzony następującymi metodami:

-   dyrektywną (rozkazodawczą),
-   pokazową,
-   kolegialną (aktywizującą).


Instruktaż składa się z:
-  
podania tematu i celu instruktażu;
-  
podania warunków bezpieczeństwa na czas instruktażu;
-  
sprawdzenia przygotowania instruktorów do instruktażu (zajęć);
-  
podania tematu, celu zajęć oraz terminu ich realizacji;
-  
podania organizacji zajęć;
-  
podania zagadnień, czasu ich realizacji, miejsca (sytuacji taktycznej – jeśli jest taka potrzeba);
-  
podania warunków bezpieczeństwa na czas zajęć;
-  
praktycznego sprawdzenia umiejętności instruktorów oraz ustalenie i ujednolicenie sposobu instruowania dla przerabianych zagadnień;
-  
określenia zabezpieczenia materiałowego zajęć (z podziałem na zagadnienia);
-  
określenia terminu przedstawienia dokumentacji szkoleniowej do sprawdzenia/zatwierdzenia.

W części wstępnej każdej z metod instruktażu kierownik zajęć podaje temat zajęć, cel instruktażu oraz zagadnienia szkoleniowe i czas na ich realizację, sprawdza stopień przygotowania się uczestników do instruktażu,.

W części głównej instruktażu prowadzonego metodą dyrektywną
, kierownik zajęć podaje: temat i cel zajęć, zagadnienia szkoleniowe strukturę zajęć, określa i precyzuje sytuację taktyczną (tam gdzie jest to konieczne), określa metodę instruowania, ilość pomocy szkoleniowych i środków materiałowych, omawia warunki bezpieczeństwa, które powinny znaleźć się w planie pracy instruktora na punkcie nauczania. W następnej kolejności kierownik przechodzi do praktycznego instruowania – przerobienia zagadnień szkoleniowych. Kierownik zajęć może osobiście wystąpić w roli prowadzącego zagadnienie (szczególnie w przypadku realizacji zagadnień i czynności skomplikowanych lub nowych) lub wyznaczyć do tego jednego z uczestników instruktażu. Pozostali uczestnicy występują w roli szkolonych. Podczas przerabiania kolejnych zagadnień szkoleniowych ustalane i ujednolicane są ich treści merytoryczne oraz metody szkolenia.

Instruktaż prowadzony metodą pokazową
w części głównej obejmuje pokaz – inscenizację realizacji poszczególnych zagadnień przez wcześniej przygotowanych instruktorów (dowódców), omówienie poszczególnych zagadnień, ostateczne ustalenie przebiegu szkolenia na każdym z punktów nauczania.


W metodzie kolegialnej
zaangażowanie uczestników instruktażu jest tym większe, im bogatsze jest doświadczenie instruktorów i objawia się m.in. prezentowaniem przez nich własnych rozwiązań i koncepcji prowadzenia szkolenia na punkcie nauczania i wykorzystania elementów bazy szkoleniowej. Kierownik zajęć może wskazać sposoby pozorowania pola walki i działań przeciwnika oraz podaje limity środków materiałowych niezbędnych do przerobienia poszczególnych zagadnień szkoleniowych. W części końcowej każdej z metod instruktażu kierownik zajęć ustala zakres przygotowania się instruktorów do zajęć oraz odpowiada na ewentualne pytania i wyjaśnia wszelkie wątpliwości. Ponadto, stawia zadania w zakresie przygotowania szkolonych do zajęć (dodatkowe szkolenie, ubiór, wyposażenie itp.).
Instruktaż jest najprostszą formą działalności szkoleniowo-metodycznej, stosowaną w szkoleniu dowództw, sztabów i wojsk, a szczególnie w procesie przygotowania zajęć programowych.

 

4)  METODY NAUCZANIA – odpowiadają ,,jak uczyć”

 

1)         podające:

 

-     wykład informacyjny;

-     opowiadanie;

-     opis.

 

2)         poglądowe:

 

-        pokaz przedmiotów;

-        pokaz działania (ćwiczenia);

-        pokaz terenu;

-        pokaz obrazów (rysunków, szkiców).

 

3)         praktyczne:

 

-        ćwiczenia sensoryczne;

-        ćwiczenia motoryczne;

-        instruowanie.

 

4)         problemowe:

 

-        klasyczna metoda problemowa;

-        wykład problemowy;

-        metody aktywizujące.

 

 

5)  FORMY SZKOLENIA WOJSK

 

1. ćwiczenie taktyczne z wojskami (ćwiczenie taktyczno-specjalne);

2. zajęcia taktyczne (taktyczno-specjalne);

3. zajęcia praktyczne; 

4. musztra bojowa;

5. trening: 

 

-   sensoryczny (o charakterze teoretycznym);

 -   motoryczny (o charakterze praktycznym);


6. kurs szkoleniowy;

7. podróż szkoleniowa. 

8. zajęcia teoretyczne

 

  •          formy organizacyjne 

 

-    szkolenie blokowe;             

-    szkolenie potokowe;

-    szkolenie zintegrowane;
-   
szkolenie zgrywające;

 

 

4)  WZÓR PLANU-KONSPEKTU

 

……………………., dnia ..................

                                                                                                             (Miejscowość)                      (data)

 

ZATWIERDZAM

         .....................................

           (pełna nazwa stanowiska służbowego)

         ..........................................................

              (stopień, imię i nazwisko, podpis)

 

PLAN – KONSPEKT

do przeprowadzenia zajęć z …………………………………………………

                                                                                  (nazwa przedmiotu)

z …………………………. w dniu .........................

                                               (nazwa pododdziału)                                   (data)

 

I. TEMAT : ……………………………………………………………………………
                              ……………………………………………………………………………
                             …………………………………………………………………………
..

                                                                                      (treść tematu)

II. CELE ZAJĘĆ *:

        Zapoznać ………………………………………………………………………………

        Uczyć: ………………………………………………………………………………

        Doskonalić: ……………………………………………………………………………

        Zgrywać: ………………………………………………………………………………

        Sprawdzić: ……………………………………………………………………………

* cele zajęć dobrać w zależności od cyklu szkolenia

 

III. FORMA:     ……………………………………

IV. CZAS:  ……………………………………

V. MIEJSCE:       ……………………………………

VI. ZAGADNIENIA:

………………………………………………………………………………………

VII. WSKAZÓWKI ORGANIZACYJNO-METODYCZNE:

…………………………………………………………………………………………

VIII. LITERATURA:

…………………………………………………………………………………………

 

IX. ZABEZPIECZENIE MATERIAŁOWO-TECHNICZNE:

…………………………………………………………………………………………

 

 

X. ORGANIZACJA ZAJĘĆ*:
   
(w formie graficznej)

 

 

XI. WARUNKI BEZPIECZEŃSTWA*:

…………………………………………………………………………………………

XII. INNE (DODATKOWE):

…………………………………………………………………………………………

XIII. WPROWADZENIE W SYTUACJĘ TAKTYCZNĄ*:

(według potrzeb)

…………………………………………………………………………………………

* nie występują w niektórych formach zajęć

 

XIV. PRZEBIEG ZAJĘĆ:

 

CZĘŚĆ WSTĘPNA (... min)

 

Rozpoczęcie zajęć

 

CZĘŚĆ GŁÓWNA (... min) **

 

Wariant tabelaryczny (struktura tabeli dobierana wg potrzeb)

 

Lp.

ZAGADNIENIA
I CZAS

CZYNNOŚCI

KIEROWNIKA

ĆWICZĄCYCH

DOWÓDCÓW

SZKOLONYCH

1.

 

 

 

 

2.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Lp.

ZAGADNIENIA
I CZAS

SYTUACJA TAKTYCZNA*

CZYNNOŚCI

KIEROWNIKA

ĆWICZĄCYCH

1.

 

 

 

 

2.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

*  W wariancie do szkolenia z Taktyki, do innych zajęć wg. potrzeb.

** W zajęciach specjalistycznych dopuszcza się modyfikację części głównej stosownie do   potrzeb wynikających ze specyfiki szkolenia.

       
 

 

 
 
   

 

 
 

Wariant opisowy:

 

ZAGADNIENIE 1 (... min)

…………………………………………………………………………………………………………………………………
(treść zagadnienia)

 

…………………………………………………………………………………………………………………………

(opis zagadnienia)

 

CZĘŚĆ KOŃCOWA (... min)

 

Zakończenie zajęć

 

ZAŁĄCZNIKI:

        1. ............................................................

2. ............................................................

3. ............................................................

 

             OPRACOWAŁ

   .....................................

                                                                                                                                                     ( nazwa stanowiska służbowego)

 

                .........................................

                        (stopień, imię i nazwisko, podpis)

 


7)   WZÓR PLANU PRACY INSTRUKTORA  NA  PUNKCIE  NAUCZANIA

 

……………………., dnia ..................

                                                                                                     (Miejscowość)                              (data)

 

ZATWIERDZAM

         .....................................

           (pełna nazwa stanowiska służbowego)

         ....................................

              (stopień, imię i nazwisko, podpis)

 

 

 

 

PLAN PRACY
INSTRUKTORA NA PUNKCIE NAUCZANIA

 

 

I. ZAGADNIENIE: ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

                                                                                      (treść zagadnienia)

 

II. CEL:

(podać jeden cel)

        zapoznać:

        uczyć:

        doskonalić:

        zgrywać:

        sprawdzić:

III. CZAS:     ……………………………………

 

 
IV. MIEJSCE:  ……………………………………

V.  LITERATURA:

………………………………………………………………………………………………

 

 
VI. ZABEZPIECZEIE MATERIAŁOWO-TECHNICZNE:

………………………………………………………………………………………………

 

VII. WARUNKI BEZPIECZEŃSTAWA:

………………………………………………………………………………………………

PRZEBIEG ZAJĘĆ*:

 

 

Lp.

CZYNNOŚCI INSTRUKTORA

CZYNNOŚCI SZKOLONYCH

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

*   czynności instruktora mogą być przedstawione w formie opisowej (tabela) lub graficznej (schemat postępowania)

 

OPRACOWAŁ

 

 

 

 

 

 

Ministerstwo Obrony Narodowej
Katalog stron wojskowych